Sample photo Sample photo Sample photo

gravensteen gent |  Studieopdracht voor een nieuwe bezoekersinfrastructuur, architecturale ingrepen en de omgevingsaanleg om de kwaliteit van de toeristische beleving te versterken, en voor de restauratie van een aantal ruimtes in het Gravensteen.

Laureaat Open Oproep OO3603

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Een circulaire bypass en priem

Het binnenkomen in het Gravensteen verloopt momenteel niet ideaal. Je stapt de poort binnen en neemt – bijna als een ridder te paard – vaart om de helling op te gaan om dan plots tegen een hekje aan te lopen dat je zijwaarts het smalle en kleine inkomgebouw induwt. Dit binnenkomen heeft meer plaats nodig, zodat mensen en klassen rustig kunnen verzamelen, elkaar opwachten, tickets aankopen …

Er is nood aan een extra plek, een ‘voorkamer’ waar enkele functies zoals ticketing, ticketcontrole, audioguides ed. plaatsvinden. Deze noodzakelijke functies concentreren we onder een vleugel die bovenop de meerwaarde biedt dat de omwalling door deze bypass gesloten wordt. Mensen met een fysieke beperking moeten dus niet meer terugkeren tegen de stroom in bij een bezoek.
Meer nog, door de introductie van de stenen priem – de smalle lifttoren- doorheen deze wandelvleugel ontstaat een ongelooflijke toegankelijkheid tot en met het dak van de Donjon toe. Deze priem is tijdens ontwerp niet met 20 maar met 500 schetsen geanalyseerd naar positie en werking. Hij toont zich als een smalle stenen naald op de positie waar reeds in het verleden een afgebroken steunbeer een zwaar litteken heeft achtergelaten op de gevel.

Scheiden van in- en uit-flow

Een belangrijk element van het ontwerp is het scheiden van de in- en de uit-flow om het hart te ontlasten. Momenteel is het poortgebouw een beetje de strop waar mensen die toekomen en weer vertrekken mekaar op een erg nauwe breedte kruisen… Bij een groter bezoekersaantal is dat niet meer houdbaar noch draaglijk. Het is veel plezieriger een bezoek af te leggen waarbij je haast als vanzelf van de ene naar de andere ruimte overgaat, zonder te moeten terugkeren naar waar je reeds geweest bent. Vooral omdat er daar tevens nieuwe bezoekers staan te wachten om te starten…en er zich een soort ‘druk’ opbouwt. We geloven sterk in een wervelend parcours dat zijn bezoeker de nodige rust gunt om zich onder te dompelen in de wonderlijke wereld van dit gebouw.

Een lijnvormig parcours is dus het uitgangspunt, zij het dat het om een zeer kronkelige lijn gaat in het geval van het Gravesteen.
Bijgevolg zal het buitengaan niet meer samenvallen met het binnenkomen. Binnenkomen blijft uiteraard via het poortgebouw. Maar buitengaan zal gebeuren via een annexgebouw geënt op de zijkant van het Gravensteen, langs de Geldmunt, waarin de shop zich zal bevinden. Dit uitgang-gebouwtje is nog verder te ontwerpen. Alleszins stelt het zich bescheiden op. Het biedt een gezicht van het Gravesteen aan de Geldmunt en zet de bezoeker opnieuw af op de straat om zijn route door Gent te vervolgen.

Culturele en ecologische duurzaamheid

We zien duurzaamheid als een fundamenteel element in het ontwerpproces. Het ‘up to date’ stellen van de technieken van het Gravensteen, is een wezenlijk deel van de opdracht. Het energieverbruik van het monument dient maximaal te worden ingeperkt.

Een ergonomisch parcours

Een ander principe dat we aanhielden bij het onderzoeken van mogelijke parcours en routes is een goede ‘ergonomie’. De nauwe, donkere wenteltrappen, horen zeker bij de beleving van een kasteel, maar maken het circuleren ook best ‘lastig’, zelfs voor wie goed te been is. Je kan er eigenlijk niet kruisen en ze zijn iets gevaarlijker om af te dalen en makkelijker om te stijgen. We hielden ons vervolgens aan de regel, met de trappen die voorhanden zijn in het gebouw: wenteltrappen om te stijgen, rechte trappen om te dalen.

We kijken er enorm naar uit om dit ‘hart’ van Gent vast te nemen en alle potentieel aan te spreken. Daarin speelt werkelijk elk onderdeel een cruciale rol : gebouwen, landschap, geschiedenis, toekomst, relatie tot de stad , de menselijke maat, de bezoeker, de voorbijganger, de omwonende, de beleving, …

Laten we dit hart doen kloppen in een evenwichtig, rustig en verfijnd ritme met een vleugje improvisatie en poëzie…

 
 
 
 

credits

bouwjaar : 2019 - 
team : TV m u r m u u r architecten - Dhooge &Meganck - Sabine Okkerse samen met 019 en Seghers Landschapsarchitecten
 

 
 
 
 
 
 
 
 
< terug